Lật mở những trang Tin Mừng, chúng ta không tìm thấy bất kỳ một phát ngôn nào của Thánh Giuse. Ngài xuất hiện lặng lẽ, hành động dứt khoát và rút lui trong âm thầm, nhưng lại hoàn trọn một cách xuất sắc sứ vụ thừa sai đầu tiên và quan trọng nhất của lịch sử cứu độ. Nếu bản chất cốt lõi của ơn gọi thừa sai là: đón nhận, cưu mang và trao ban Chúa Kitô cho thế giới, thì Thánh Giuse chính là nguyên mẫu hoàn hảo cho Giáo hội trong mọi thời đại.


1. Sống ơn gọi thừa sai qua sự lắng nghe và vâng phục tuyệt đối


Bối cảnh thế giới hôm nay được định hình bởi "văn hóa ồn ào". Sự bùng nổ của thông tin và những trào lưu thế tục thường lấn át tiếng nói của lương tâm và tiếng gọi của Thiên Chúa. Trong bóng tối của một thế giới đang mất phương hướng, ơn gọi thừa sai trước hết đòi hỏi một khả năng đi vào cõi thinh lặng nội tâm sâu thẳm.


Thánh Giuse là bậc thầy của sự thinh lặng kiến tạo này. Ngài thinh lặng không phải vì thiếu ngôn từ, mà vì tâm hồn ngài đang dọn một khoảng trống tuyệt đối để Lời Chúa được vang lên. Trong Tông thư Patris Corde (Trái tim của người Cha), Đức Thánh Cha Phanxicô gọi ngài là "Người cha vâng phục". Mỗi khi đối diện với những khủng hoảng không thể lý giải bằng lý trí con người, từ việc đón nhận thai nhi trong lòng Đức Maria, đến việc mang gia đình trốn sang Ai Cập, Giuse đều tìm thấy câu trả lời qua việc lắng nghe thánh ý Chúa trong giấc mơ.


Thánh sử Mátthêu ghi lại một khuôn mẫu hành động thừa sai tuyệt đẹp: "Khi tỉnh giấc, ông Giuse làm như sứ thần Chúa dạy" (Mt 1,24). Không thắc mắc, không trì hoãn, ngài biến sự lắng nghe thành hành động. Ơn gọi thừa sai hôm nay không chỉ cần những người nói về Chúa, mà còn cần những chứng nhân dám để thánh ý Chúa bẻ lái cuộc đời mình, dùng chính sự vâng phục âm thầm làm bài giảng hiệu quả nhất.


2. Sống ơn gọi thừa sai bằng sự can đảm sáng tạo nơi những "vùng ngoại biên"


Sứ mạng thừa sai luôn gắn liền với hành trình "đi ra". Đức Thánh Cha Phanxicô không ngừng mời gọi Giáo hội hướng về các vùng ngoại biên, nơi của sự nghèo khổ, tăm tối và bị gạt ra bên lề. Hành trình mang Chúa Hài Đồng và Mẹ Maria chạy trốn sự truy sát của Hêrôđê chính là một cuộc xuất hành thừa sai dấn thân vào vùng ngoại biên đầy hiểm nguy.


Trong Patris Corde, Đức Thánh Cha đã khắc họa Thánh Giuse như một "Người cha có lòng can đảm sáng tạo". Ngài không yêu cầu Thiên Chúa ban cho mình một lộ trình an toàn hay những đặc quyền. Trái lại, khi phải đối diện với nghịch cảnh ở một vùng đất ngoại giáo xa lạ như Ai Cập, Giuse đã biến nghịch cảnh thành cơ hội để bảo vệ mầm sống cứu độ.


Trong bối cảnh xã hội hiện đại với muôn vàn những hình thức "tị nạn" mới; từ những gia đình di dân vì sinh kế, những người tị nạn chiến tranh, đến những tâm hồn bị bỏ rơi ngay trong chính ngôi nhà của mình, Thánh Giuse là mẫu gương của sự dấn thân. Làm thừa sai như Giuse là dám bước ra khỏi vùng an toàn của bản thân, dùng sự can đảm và tình yêu thương để bảo vệ phẩm giá con người, mang sự hiện diện bình an của Chúa đến những nơi tăm tối và bấp bênh nhất của thời đại.


3. Sống ơn gọi thừa sai bằng cách thánh hóa công việc thường nhật


Cuối cùng, phần lớn cuộc đời thừa sai của Thánh Giuse không diễn ra ở những nơi công cộng, mà được giấu kín trong xưởng mộc tại Nazareth. Đây là điểm chạm sâu sắc nhất đối với người Kitô hữu hôm nay. Bối cảnh tục hóa thường khiến con người phân ly giữa đời sống tâm linh và công việc trần thế. Nhưng với Giuse, "Người cha lao động" (Patris Corde), lao động chính là một con nên thánh.


Giuse dạy chúng ta rằng, công việc đổ mồ hôi sôi nước mắt để nuôi sống gia đình không phải là một sự cản trở sứ vụ, mà chính là bối cảnh để thực thi sứ vụ. Bàn thợ mộc của ngài cũng linh thiêng như một bàn thờ, nơi ngài dâng hiến sức lực để nuôi dưỡng Đấng Cứu Thế. Bằng cuộc đời ẩn dật, ngài trở thành "Người cha trong bóng tối" (Umbra Patris), một người lùi lại, khiêm nhường che chở để Chúa Kitô được lớn lên và bước ra ánh sáng (Ga 3,30).


Ơn gọi thừa sai trong thế giới hôm nay không ở đâu xa: nó nằm ngay trong gia đình bạn, nơi công sở, trong xí nghiệp hay trên bục giảng. Bằng việc chu toàn bổn phận hàng ngày với lòng yêu mến, bằng việc sống trung tín với gia đình giữa một xã hội đầy những đổ vỡ và ly tán, mỗi người Kitô hữu đang họa lại chân dung thừa sai của Thánh Giuse.


Thánh Giuse không để lại cho nhân loại bất kỳ một văn bản thần học nào, nhưng ngài đã dùng chính cuộc đời mình để viết nên một cuốn Phúc Âm sống động về sự phó thác. Chiêm ngắm Thánh Giuse, chúng ta nhận ra rằng: để mang Chúa đến cho thế giới, trước hết tâm hồn ta phải là một "Nazareth" thinh lặng để cưu mang Lời; đôi chân ta phải sẵn sàng bước vào những "Ai Cập" của sự khốn cùng; và đôi tay ta phải biết kiên nhẫn thánh hóa những lao nhọc đời thường.


Lạy Thánh Giuse, mẫu gương của mọi môn đệ thừa sai, xin giúp chúng con trong Mùa Chay này biết hoán cải tận căn, để mỗi bước chân của chúng con đều in dấu sự hiện diện của Chúa Kitô giữa lòng thế giới hôm nay.


Mưa HẠ