13/05/2018 -

Giáo dục

360
Mẹ

 MẸ

Lm. JB. Trần Đinh Tử.

 

“Ôn cố tri tân” được một bậc thầy gợi ý, sau nhiều ngày suy nghĩ và nghiên cứu tìm phương thế thể hiện, tôi nay xin thân gởi đến bạn đọc một bài trong loạt bài đang thành văn dạng Chiết-Tự-Luận-NÔM, bài viết nhỏ về MẸ, nhân “Ngày Của Mẹ” Chúa Nhật thứ hai trong tháng năm (13-05-2018)

MẸ! Một từ thiêng liêng với mọi người, ngày nay giới thư-pháp đã chấp bút tạo ra bao bức thư-họa thật đẹp và ý nghĩa. Nếu ngược dòng thời gian về những năm Việt-Nam thoát khỏi nghìn năm Bắc-thuộc với chiến thắng của Ngô Quyền vào năm 938, là mốc mà các nhà ngôn ngữ cho là có hệ thống Chữ Nôm, thì cha ông chúng ta còn ý nhị hơn nữa khi ghép chữ MẸ với hai chữ NỮ và MỸ!
 

MẸ là người nữ đẹp nhất trong lòng những người làm con.

Mẹ là người nữ tốt nhất mà ai ai làm con cũng đều cảm nhận:

“Đi khắp thế gian không ai tốt bằng Mẹ,

Gánh nặng cuộc đời không ai khổ bằng Cha.”

 

Thật đúng cho hầu hết mọi lứa tuổi. Trẻ thì không một đứa nào không lăn vào lòng MẸ, dù cho Mẹ có giả vờ đánh đuổi… Trẻ nào cũng nói: “con thương Mẹ nhất nhà”. Thanh thiếu niên, thì xa nhà là nhớ MẸ, dù tâm lý rất muốn được tự do, thoát khỏi sự chăm sóc quá chiết tiết của Mẹ… thế nhưng một khoảnh khắc nào đó bỗng nhận ra sự thật sau “những những bước đi hoàng”:

“Ta ra đi mười năm xa vòng tay của mẹ

Sống tự do như một cánh chim bằng

Ta làm thơ cho đời và biết bao nhiêu người con gái

Có bao giờ thơ cho mẹ ta không?

Những bài thơ chất ngập cả tâm hồn

Đau khổ – chia lìa – buồn vui – hạnh phúc

Có những bàn chân đã giẫm xuống trái tim ta độc ác

Mà ta vẫn cứ đêm về thao thức làm thơ

Ta quên mất thềm xưa dáng mẹ ngồi chờ

Giọt nước mắt già nua không ứa nổi

Ta mê mải trên bàn chân rong ruổi

Mắt mẹ già thầm lặng dõi sau lưng”

(“Mẹ”- Đỗ Trung Quân)

 

Phần tôi Mẹ luôn xác tin và cảm nhật rõ ràng: Mẹ là nhà tâm lý tuyệt vời, vì những nhà tâm lý mà tôi được gặp dù đã quan sát và dò hỏi nhưng khi đưa ra những nhận định, sao tôi không bị thuyết phục, còn Mẹ dù làm việc xa nhà nhưng mỗi lần về thăm Mẹ. Mẹ lại nói những điều khiến tôi chột dạ tự hỏi: sao Mẹ lại biết chuyện thâm kín của mình đến thế. Trong một bài viết về Mẹ, tôi không thể không ghi nhận:

 “Nhưng với con Tình Mẹ luôn tuyệt vời.

Mẹ yêu con bằng trái tim Tình Chúa: Luôn cho đi, không đòi lại bao giờ.

Mẹ luôn vui khi con cháu quây quần bên mâm cơm đạm bạc vui rộn tiếng cười.

Mẹ ít học nhưng với chúng con mẹ là cô giáo giỏi: bài giảng ngắn gọn mà có độ thẩm thấu rất cao.

Với Anh Hai, Mẹ hay nhắc: "Đừng chổng tĩ (trĩ) lên trời".

Với Anh Ba, Mẹ chỉ bảo: "Hăng thì hắc".

Với Chị Tư là con gái Mẹ chỉ dặn: "Con gái con đứa, phải biết trái mắt".

Với con, Mẹ thường nhắc: "Ai nhất thì ta nhì, ai nhì ta thì thứ ba".

Với Cô Út, Mẹ hay nhắc: "Đừng quá cả nể".

Bây giờ, con càng lớn. Con càng hiểu hơn, vì sao Mẹ lại hiểu rõ từng người chúng con như thế.

Vì Mẹ đã cưu mang từng người chúng con 09 tháng 10 ngày trong lòng Mẹ.

Mẹ đã bồng ẵm từng người chúng con ba năm bú mớm, chứng kiến từng ngày lớn lên của mỗi chúng con; Mẹ từng hãnh diện mỉm cười và cũng phải lắc đầu cau mày vì những phản ứng của mỗi chúng con.

Ngoài Đấng Sáng Tạo, Mẹ là người hiểu mỗi người con hơn hết.

Ngoài Đấng Sáng Tạo, Mẹ là người yêu mỗi người con hơn hết.”[1]

Cảm ơn Quách Beem cũng đồng cảm và có cảm nhận nhiều điều về Mẹ trong bài hát “Mẹ Yêu Ơi!”:

Mẹ là vòng tay ấp ôm con qua những ngày đông
Mẹ là dòng sông để con tắm mát trưa hè
Mẹ là rặng tre che bóng con đi học về
Mẹ là bờ đê để con vui với cánh diều.

Mẹ làm bậc thang để con bước lên đỉnh cao
Mẹ là ánh sao để con ước ao bao điều
Mẹ làm thật nhiều chỉ mong con yêu thành công
Mẹ chỉ ước mong cho mai sau con sẽ nên người.

Mẹ cho con tình yêu cao quý
Mẹ là lý trí của đời con.
Mẹ yêu ơi con yêu mẹ nhiều
Những tháng ngày lam lũ vì con
Đạo làm con, con luôn thấu hiểu
Con yêu mẹ nhiều lắm mẹ ơi.

Cám ơn mẹ cho con cuộc đời.

 

Chữ thứ hai để diễn tả về MẸ, trong chữ NÔM được ông bà ta mượn nguyên chữ MẪU () trong chữ HÁN. Một chữ tượng hình thật ý nghĩa, mà tôi đã có dịp trình bày trong bài MẸ nhân Lễ Đức Maria MẸ Thiên Chúa (2016):

 

 

MẪU là vốn gốc, cưu mang,

Nữ nhi bầu sữa sinh thành, nuôi con.

MẪU (Mẹ, gốc, vốn) được ghép bởi hai chữ VÔ (không), và CHỦ (dấu nhấn, chính). Mà chữ VÔ là chữ chỉ sự lấy ý từ chữ NỮ (người con gái) ‘nam tu nữ nhũ’ thế mà người nữ không có khả năng sinh con, không có bầu sữa để nuôi con thì được kể là vô nghĩa (quan niệm của thời xưa cho rằng lý do duy nhất để người nữ tồn tại là để sinh con). Con trong chữ MẪU hai chữ CHỦ được thay thế cho chữ PHIỆT trong chữ VÔ. Điều này khẳng định vai trò quan trọng của người Mẹ, là cái gốc xé thịt sinh con cái, bầu sữa chính là sự sống của Mẹ dành cho con, và là cái vốn không thể thiếu để con cái hiện hữu và phát triển trong cuộc đời.

Chúng ta có được ba gợi ý đẹp qua chiết tự:

+MẪU là Mẹ: là người nữ độc nhất đã xé thịt sinh ra ta. Người nữ Thượng-đế đã dùng để cho ta vào đời. ‘Hãy nhớ công Sinh Thành, Vì ai mà có ta?’ Và “người xưa đã tóm tắt công đức của Mẹ thành chín điểm, gọi là chín chữ cù lao. Đó là "Sinh nở, nâng đỡ, vỗ về, dạy dỗ, cho bú, nuôi lớn, trông nom, cưng chiều, che chở". (Sinh, cúc, phủ, dục, súc, trưởng, cố, phục, phúc). 

+MẪU là Gốc: là sự vật từ đó có thể sinh sản nẩy nở thêm, như chữ cái ‘tự mẫu’ ( ) từ những chữ cái dệt nên những vần thơ, những áng văn hay, nếu không có chúng thì các nhà thơ nhà văn sẽ không thể hoàn thành được sứ mạng truyền thông tư tưởng cho đồng loại.

+MẪU là Vốn: là điều kiện đầu tiên để từ đó có thể làm lời thêm, như tiền vốn ‘mẫu tài’ (母財) nếu không có nó thì không thể sinh tiền lời và không thể đầu tư. Đúng là ‘có bột mới gột nên hồ’ là vậy.”[2]

*

Tạ Ơn Chúa đã cho mỗi chúng con được sinh ra có một người MẸ, chỉ một mà thôi. Nhưng lại được nối rộng tình thương qua tình thương của quý ân nhân và thân nhân; cũng như chính tình Mẹ cụ thể hóa tình yêu vô biên của Thiên Chúa.

Xin Chúa thương chúc lành mẹ của chúng con, bình an cho quý Mẹ còn sống và ân thưởng Thiên Quốc cho quý Mẹ đã hoàn tất cuộc đời dương thế.

Mời cùng cảm nhận Tình Mẹ qua những khúc ca:

 

Thân ái.

Giu Đức, ngày 13-05-2018

114.864864865135.135135135250